Home.
Foto's.
Wie zijn wij....
Wist u dat....
Huidige projecten.
Tegenslagen.
Nostalgie.
Vakantieboerderij.
Gastenboek.
Contact.
Links.
Vakwerkboerderij.nl

Design by Sander Mulders www.sander.nl

Traditioneel
bouwen, verbouwen.

Een vakwerk boerderij afbreken en weer opbouwen is minder werk dan een bestaande gebouw restaureren. Het duurt vier uur tegenover tweeëneenhalf uur werk per houtverbinding. Dus tel je uren maar uit.

Een vakwerkhuis bestaat grofweg uit twee delen, een houten skelet en vakken. Deze bestaan uit een vlechtwerk van takken dat wordt dichtgesmeerd met een leempap. De wederopbouw van een vakwerkboerderij verloopt in tien stappen.

Stap 1;

De bestaande vakken worden leeggehaald. Gooi de oude leem niet weg, want leem die vrijkomt, kan worden hergebruikt. Een vakwerkhuis is in hoge mate recyclebaar.

Stap 2;

Het houten skelet van de wanden en spanten wordt gedemonteerd. Voorkom een nodeloos puzzelwerk en markeer alle balken duidelijk.

Stap 3;

De fundering wordt gelegd. Deze is van vuursteen, maaskeien of beton. In ieder geval moet worden voorkomen dat het vocht van beneden in de muren kan trekken en er rotting optreedt.

Stap 4;

Het nieuwe skelet wordt balk voor balk op de grond in elkaar gezet, een precisiekarwei, want alle balken moeten aan alle kanten passen. Slechte balken worden vervangen en indien nodig worden nieuwe pengatverbindingen gemaakt. Iedere wand moet een of meerdere schuine balken [gebintstijlschoren] hebben. Deze zorgen voor extra stevigheid. Het hout mag eiken, essen of olmen zijn.

Stap 5;

De wanden en spanten worden vanaf de grond een voor een omhooggetrokken, rechtgezet en met elkaar verbonden opnieuw via pengatverbindingen. Ook dit is maatwerk. Een kettingfrees biedt uitkomst.

Stap 6;

Nu kan het dak erop worden gezet. Een traditioneel dak bestaat uit ronde palen en uiteraard geen moderne kunststof dakpannen.

Stap 7;

In de vakken van het skelet worden enkele staande hardhouten balken [staken] vastgeklopt. Hiertussen worden gespleten wilgentenen, buigzame twijgen gevlochten.

Stap 8;

Nu wordt de leempap gemaakt waarmee het vlechtwerk in de vakken wordt dichtgesmeerd. Een goed recept is: vier scheppen leem [Limburgs löss], Eén schep kalk, koeien- of paardenurine en een lading stro. Vervolgens alles roeren [bijvoorbeeld in een speciale leemmachine] tot een smeuïg papje. Het stro voorkomt dat de muren gaan barsten, fungeert als wapening, heeft een goede isolatiewaarde en bevordert het droogproces. De urine trekt naar buiten en vormt een vettig en waterafstotend huidje. Na drie weken moet de geur zijn weggetrokken. Kalk fungeert als bindmiddel.

Stap 9;

Voordat de muren droog zijn [na circa drie weken], moeten alle ontstane krimpscheurtjes in de muren nogmaals worden dichtgestreken. Binnen wordt dezelfde procedure gevolgd.

Stap 10;

De zijde waar slagregen valt te verwachten moet extra beschermd worden opdat het leem niet wegspoelt. Dat kan door een extra lang overhellend dak of een betimmering. Wie de oorspronkelijke beige leemkleur niet fraai vindt, kan de muren zoals vele Limburgers hebben gedaan, wit schilderen. Tegenwoordig word er tussen de houten spanten baksteen gemetseld. Deze worden afgesmeerd zodat het niet opvalt dat het van steen is. Ook kun je veldbrand stenen ertussen metselen zonder deze af te smeren. Gebruik wel gebruikte handgebakken stenen. De veldbrand steen geeft tegenwoordig ook een nostalgische sfeer. Dit gaat sneller en is minder intensief.

 

Bouwkundige details van een vakwerkhuis.

 

 

 

 

 

 

 

            

 

 

              

               

 

1 -Stenen pot zonder bodem.

2 -Nok met plagge.

3 –Strodak of hand gebakken pannen.

4 –Gemetseld schoorsteenkanaal.

5 –Zolder ruimte.

6 –Bergruimte onder het dak.

7 –Console, korbelen. Een schuine verbinding tussen ankerbalk en de stijl.

8 –Slot, ankergebint met wiggen.

9 –Stijl, vakwerk.

10 –Regel, gebind voor de horizontale vakwerk balken.

11 –Kast.

12 –Voetraam. Platte zwerfkei of gemetselde poer. Plaatjes lood tussen poer en stijl.

13 –Vlechtwerk met leem.

14 –Moerbalk.

15 –Plafond, gewelfd.

16 –Vensterluik.

17 –Openhaard.

18 –Lemen vloer of houten planken.

19 –Stenen fundament van vuursteen, maaskeien of beton.

 

 

                                

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19